Weblog: Waar wekken we schone energie op in ons mooie landschap?

Ja, ik geef het onmiddellijk toe, ik ben partijdig… Maar, ik vind Noord-Holland echt de mooiste provincie van Nederland.

Waar anders vind je zulke mooie landschappen tussen dynamische steden en idyllisch gelegen dorpen? Onze wadden, duinen, polders, droogmakerijen, bossen en heide rondom steden hebben een onweerstaanbare aantrekkingskracht op mensen van binnen en buiten onze provincie.

Die aantrekkingskracht brengt belangrijke opgaven met zich mee. Het wordt niet alleen steeds drukker in onze provincie, we hebben ook een aantal belangrijke afspraken voor de toekomst gemaakt. Zo moet de Noord-Hollandse samenleving uiterlijk in 2050 volledig klimaatneutraal zijn. Dat betekent wel wat. Ik hoef geen waarzegger te zijn om te voorspellen dat de kolencentrales voor die tijd dicht zijn, Maar mijn glazen bol zegt nog niet waar dan onze stroom en warmte vandaan komt. Van de zon? De wind? Aardwarmte? Waterstof? Getijden? De productie van Biomassa? Zeewier?

En minstens zo spannend is de vraag: hoe? Hoe zorgen we ervoor dat de voorzieningen voor die hernieuwbare energiebronnen in ons landschap passen. Op zo’n manier dat Noord-Holland aantrekkelijk blijft? Vooral in het drukke zuiden van de provincie zal een stevig beroep op onze creativiteit worden gedaan om geschikte ruimte te vinden.

De ambitie om in 2050 energieneutraal te zijn, is met de huidige stand van de techniek voor de metropoolregio Amsterdam nog niet realistisch, bleek uit onderzoek dat wij begin 2017 hebben laten doen. Het verstedelijkte en dichtbebouwde karakter beperkt immers de mogelijkheid om zelf alle benodigde energie op te wekken. We moeten er op dit moment van uit gaan dat een deel van de energie die voor die regio nodig is, ook in 2050 van buiten de regio moet worden geïmporteerd. Misschien uit Noord-Holland Noord? Het noordelijk deel van onze provincie laat namelijk een heel ander beeld zien. Het relatief hoge aantal zonuren, de windsnelheid en potentiële aanwezigheid van warmtebronnen in diepe aardlagen maken dat het gebied in potentie meer duurzame energie zou kunnen opwekken dan het zelf verbruikt.

75 procent van het energieverbruik in Noord-Holland Noord kan nu al duurzaam opgewekt worden. Noord-Holland Noord zou al ruim voor 2050 op eigen kracht en zonder al te grote technische belemmeringen kunnen overschakelen op schone energie. Dat is op zich al fantastisch nieuws! En in theorie zou Noord-Holland Noord zelfs energieleverancier voor Noord-Holland Zuid en andere regio’s plekken in Nederland kunnen zijn.

Er is wel een belangrijke kanttekening. Het produceren van schone energie heeft impact op het landschap. Hoewel technologische ontwikkelingen razendsnel gaan, datacenters gebruiken een onnoemelijke hoeveelheid energie. Eén datacenter vraagt thans de energie van zo’n vijftig stevige windmolens… Ook zonne-energie geeft ons landschap een ander aanzien. Een veld met zonnepanelen ziet er tenslotte heel anders uit dan grazende koeien, graan of bloembollen.

Dat we overgaan naar schone energie is een must. Tegelijkertijd is het essentieel dat we er voor waken dat het al het andere dat ons zo dierbaar is niet teniet wordt gedaan. Om in 2050 echt energieneutraal te kunnen zijn, moeten we daarom duidelijke keuzes maken:
Waar willen we ruimte geven aan het opwekken van schone energie? Waar geven we juist ruimte aan de schoonheid van Noord-Holland? Waar kan het een het ander misschien juist versterken, of verbeteren? Hoe blijven we wendbaar en flexibel om in te kunnen spelen op nieuwe technologische ontwikkelingen?

Vanzelfsprekend speelt de ruimtelijke doorwerking van de energietransitie een prominente rol in de Omgevingsvisie NH2050 die thans in de maak is. Wij zijn daarover in gesprek met het Rijk, de gemeenten, waterschappen, het bedrijfsleven, belangenorganisaties en inwoners.

Ik zal mij er voor blijven inzetten dat ook de energietransitie ruimte biedt voor groei. Kansen biedt. Niet alleen voor een schoner milieu, maar ook voor het op peil houden en verbeteren van onze fysieke leefomgeving. Dan blijft Noord-Holland echt de mooiste provincie van Nederland.

Joke Geldhof
31 januari 2018

Verkenning Energie en Ruimte Noord-Holland Noord
Verkenning Energietransitie MRA


 

Uitgelicht

Portretfoto Joke Geldhof