Weblog: Versnelling woningbouw vraagt stuurmanskunst van alle betrokkenen

16 november 2018

Het is alom bekend: de krapte op de woningmarkt is enorm. Een argeloze nieuwsvolger kan het idee krijgen dat er in Nederland nauwelijks huizen gebouwd worden. Maar niets is minder waar.

Zo struikel je in onze provinciehoofdstad Haarlem bijna over de hijskranen – er wordt weer historisch veel gebouwd!

Iedereen – Rijk, gemeenten, provincies, corporaties en marktpartijen – beseft dat alle zeilen moeten worden bijgezet om ervoor te zorgen dat er snel voldoende nieuwe woningen worden opgeleverd. Zodat de druk op de huizenmarkt afneemt en iedereen kan wonen waar hij of zij wilt, voor een betaalbare prijs.

Gelukkig gebeurt er al veel. In Noord-Holland onderzoeken we elk jaar de woningmarkt. We kijken terug en blikken vooruit. We inventariseren onder meer hoeveel woningen er bijgekomen zijn en voor hoeveel woningen gemeenten (nieuwe) plannen in voorbereiding hebben. Uit het laatste onderzoek kwam naar voren dat ondanks de inspanningen van alle partijen, minder is gebouwd dan had gekund op basis van de bevolkingsprognoses. In Noord-Holland zijn de afgelopen 2 jaar bijna 12.000 woningen minder gebouwd dan planologisch nodig was.

De oorzaken zijn bekend. De nasleep van de crisis is nog altijd voelbaar. Bouwers hebben overvolle orderportefeuilles, corporaties hebben te weinig investeringsruimte en ook gemeenten zitten te springen om de juiste mankracht.

Om hier uit te komen, is iedereen vanuit zijn eigen rol aan de slag met deze complexe opgave. Noord-Holland heeft geld vrijgemaakt voor een flexibele pool om experts in te zetten die projecten kunnen vlottrekken en voor het bouwen rond OV-knooppunten. In de samenwerkingsagenda van Bouwend Nederland en de provincie Noord-Holland is het opleiden van jongeren die aan de slag kunnen in de bouw 1 van de speerpunten. Wij dragen daar graag aan bij. Als u voor stageplekken zorgt en hen aan een baan op de bouwplaats helpt, kunt u alleen al op die manier voor de bouw van extra huizen zorgen.

Maar het complexe aan dit hele vraagstuk is dat je niet alleen ergens woont, maar er ook moet kunnen komen. Gebruik van energie moet kunnen maken en droge voeten moet kunnen houden. Provinciale Staten in Noord-Holland hebben al deze onderwerpen hoog op hun agenda staan. Maar zonder de inzet van het Rijk komen we wat dat betreft nergens. De provincies hebben recent gezamenlijk het Rijk opgeroepen de woningbouwopgave meer integraal te bekijken en extra financiering voor bijvoorbeeld wegen, OV en elektriciteitsleidingen vrij te maken. Daarnaast hebben de provincies en gemeenten experimenteerruimte nodig om complexe procedures te versnellen. In de Bloemendalerpolder bij Weesp kan hierdoor bijvoorbeeld sneller gebouwd worden.

In de Metropoolregio Amsterdam inventariseren we de omvangrijke locaties waar die experimenteerruimte en dat geld het hardst nodig zijn. Daar betrekken we ook de markt bij. De MRA heeft het Rijk daarnaast opgeroepen om de betaalbaarheid van woningen aan te pakken, onder meer door de verhuurdersheffing voor woningbouwcorporaties te verlagen.

Dit helpt allemaal. Als we allemaal vanuit onze eigen rol de handen uit de mouwen steken, kunnen we echt doorpakken. Komende dinsdag is wat dat betreft een belangrijk moment: dan stemt de Tweede Kamer over een groot aantal moties. Als ook die genomen besluiten de ingezette oplossingsrichtingen ondersteunen, krijgen we eindelijk de wind goed in onze zeilen. Dan ligt een continue, hoge bouwstroom daadwerkelijk binnen handbereik.

Deze weblog is op 15 november verschenen op Bouwend Nederland.

Uitgelicht

Portretfoto Joke Geldhof