Pas op voor blauwalg

Het aanhoudende warme en droge weer is heerlijk voor veel mensen, maar leidt ook tot problemen met de kwaliteit van het oppervlaktewater.

Het water warmt op en vanwege de droogte kan het water niet makkelijk worden ververst. In een aantal gevallen kan dat gevaarlijk worden vanwege blauwalgen en botulisme.

De afgelopen week komen er steeds meer meldingen over blauwalg in het oppervlaktewater. Ook neemt de kans op botulisme toe. Gezien de weersvoorspellingen zal dat niet snel minder worden.

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier roept daarom op om niet zomaar het water in te gaan en alleen te zwemmen op officiële zwemlocaties. Daar wordt het water gecontroleerd. Op zwemwater.nl (ook als app beschikbaar) staan de officiële zwemwaterlocaties aangegeven, plus de huidige waterkwaliteit. Maar let op: mensen blijven uiteindelijk zelf verantwoordelijk voor hun eigen veiligheid en die van hun dieren.

Hoe gevaarlijk is blauwalg?

Blauwalgen zijn er altijd. Als het water opwarmt, tieren ze welig. Ze zijn zichtbaar in het water als groene en blauwe slierten of - als ze afsterven – als vieze blauwige drijflagen. Sommige blauwalgen kunnen giftige stoffen in het water achterlaten.

Mensen kunnen er ziek van worden, voor honden kan dit dodelijk zijn. Het is niet met het blote oog te zien welke gevaarlijk zijn en welke niet. Meestal openbaren vergiftigingsverschijnselen zich na 12 uur: hoofdpijn, huiduitslag, maagkrampen, misselijkheid, diarree, koorts oog- en oorirritaties.

Vooral kleine kinderen en honden zijn kwetsbaar, omdat zij (onbewust) sneller water binnenkrijgen of drinken.

Is blauwalg te verhelpen?

Moeilijk. Er worden regelmatig nieuwe methoden beproeft, maar hét middel bestaat nog niet. Doorspoelen van het watersysteem geeft vooral een verplaatsing teweeg. De enige echte remedie is afkoeling. Zodra de temperatuur daalt of het gaat regenen, verdwijnt de alg weer.

Is er nog meer?

Helaas wel. Botulisme is een vorm van voedselvergiftiging, veroorzaakt door een bacterie die veel voorkomt in water met een laag zuurstofgehalte. Voor deze bacterie zijn temperaturen boven 20°C en een eiwitrijk milieu (bijvoorbeeld een dode vogel) ideale omstandigheden. De bacterie vermeerdert zich dan zeer snel en scheidt daarbij een giftige stof af.

Vooral watervogels en vissen worden hierdoor getroffen. Ze vertonen verlammingsverschijnselen en stikken uiteindelijk. Vanwege besmettingsgevaar is het verstandig ze niet aan te raken en kinderen en honden bij kadavers weg te houden.

Meld een kadaver dus bij de gemeente of hoogheemraadschap.

Blauwalg